<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<chapter id="details.formats">
<chapterinfo>
  <authorgroup>
    <author
>&Thomas.Baumgart; &Thomas.Baumgart.mail; </author>
    <author
>&Jack.H.Ostroff; &Jack.H.Ostroff.mail; </author>
  </authorgroup>
  <date
>2024-12-01</date>
  <releaseinfo
>5.2.0</releaseinfo>
</chapterinfo>
<title
>Bestandsformaten</title>

<para
>Tenzij u er voor kiest om een <link linkend="details.database"
>relationele database</link
> te gebruiken, zal &kmymoney; al uw financiële informatie opslaan in een bestand. Meest algemeen eindigt de bestandsnaam op <filename class="extension"
>.kmy</filename
>. Ook, wanneer &kmymoney; start, tenzij u een <link linkend="firsttime.launch"
>optie op de opdrachtregel</link
> gebruikt die zegt dat niet te doen, zal het het laatst geopende bestand openen. Het is echter belangrijk te weten dat er meer dan één type bestand is dat &kmymoney; kan gebruiken om uw financiële gegevens te bewaren. </para>

<para
>Dit hoofdstuk beschrijft de bestandsformaten waarin &kmymoney; zijn gegevens in permanente vorm kan opslaan. Het behandelt ook het maken van een reservekopie van uw gegevens. </para>

<sect1
><title
>Gegevensbestandsformaten</title>
<para
>In het algemeen slaat &kmymoney; zijn informatie op in de vorm van een &XML;-document. Afhankelijk van het actuele formaat, die wordt ingesteld in de configuratie van &kmymoney; , zal dit &XML;-document geschreven worden: <itemizedlist
> <listitem
><para
>als een platte tekst bestand, gecodeerd in UTF-8,</para
></listitem
> <listitem
><para
>als een gecomprimeerd bestand, met gebruik van GZIP compressie,</para
></listitem
> <listitem
><para
>als een versleuteld bestand, met gebruik van GPG versleuteling of</para
></listitem
> <listitem
> <para
> als een anoniem platte tekst bestand, gecodeerd in UTF-8 maar met al uw persoonlijke gegevens verhaspeld. </para
> </listitem
> </itemizedlist
> Elk van deze is beschreven in meer detail in de volgde secties. </para>

<sect2 id="details.formats.plain"
><title
>Platte-tekstbestand</title>
<para
>Dit is het ondersteunde, meest ruimte gebruikende formaat, omdat er geen compressie wordt uitgevoerd. Het is niet bedoeld voor normaal gebruik en wordt geleverd om ondersteuning voor debuggen te leveren en de mogelijkheid om het bestand handmatig te wijzigen. Als u een bestandsnaam laat eindigen op <filename class="extension"
>.xml</filename
>, dan zal het bestand in dit formaat worden opgeslagen. <note
> <para
>Handmatige wijziging van het bestand wordt voor de normale gebruiker niet aanbevolen en zou alleen uitgevoerd moeten worden als de interne werking van &kmymoney; volledig wordt begrepen of als instructies van de ontwikkelaars u vertellen wat u moet doen. Verwijt het niet de ontwikkelaars van &kmymoney; als u uw gegevens beschadigt of vernietigt: u bent gewaarschuwd! </para>
</note>
</para>
</sect2>

<sect2 id="details.formats.compressed"
><title
>GZIP-gecomprimeerd bestand</title>
<para
>Dit is het normale formaat dat door &kmymoney; wordt gebruikt wanneer u een bestand opslaat met de extensie <filename class="extension"
>.kmy</filename
>. </para>

<note>
  <para
>Als <link linkend="details.formats.encrypted"
>versleuteling</link
> in de de configuratie is geselecteerd, zal het bestand versleuteld worden opgeslagen, zoals beschreven in de volgende sectie. </para>
</note>

<para
>Als u de inhoud van een met GZIP gecomprimeerd bestand wilt bekijken, hernoem het naar een bestandsnaam eindigend op <filename class="extension"
>.gz</filename
> (&eg;, hernoem <filename
>myfinances.kmy</filename
> naar <filename
>myfinances.kmy.gz</filename
>), gebruik daarna <command
>gunzip</command
> om het bestand uit te pakken en bekijk het. U hoeft het niet te comprimeren alvorens het de volgende keer in &kmymoney; te laden, omdat &kmymoney; de uitgepakte gegevens ook kan lezen. Als u het daarna weer opslaat zal het weer gecomprimeerd worden opgeslagen. Gebruik de extensie <link linkend="details.formats.plain"
><filename class="extension"
>.xml</filename
></link
> om het in niet gecomprimeerd formaat weg te schrijven. </para>
</sect2>

<sect2 id="details.formats.encrypted"
><title
>GPG-versleuteld bestand</title>
<para
>Het met GPG versleutelde bestandsformaat is een erg veilige methode om uw persoonlijke financiële gegevens op uw opslagapparaat te bewaren. Wanneer &kmymoney; geïnstrueerd is via de instellingendialoog om uw gegevens versleuteld op te slaan, zal het de gegevens met GPG en de sleutel die u aanleverde, versleutelen alvorens deze echt op te slaan. Bij het openen van een versleuteld bestand moet u de wachtwoordzin leveren om uw sleutelring te openen. Het versleutelde bestand zelf zal opgeslagen worden in <emphasis
>&ASCII; armored</emphasis
> formaat van GPG. <note
> <para
>Bij gebruik van GPG-versleuteling comprimeert GPG ook het bestand met gzip, er is dus geen extra compressie nodig. </para>
  </note>
</para>

<sect3 id="details.formats.encrypted.gpgkeys"
><title
>GPG-sleutels</title>
<para
>Als u dat nog niet hebt gedaan voor versleuteling van e-mail, moet u een sleutelpaar genereren om de GPG versleutelingsfunctie van &kmymoney; te kunnen gebruiken. Ook moet <application
>GPG</application
> geïnstalleerd zijn op uw systeem. </para>

<para
>De details over hoe een sleutelpaar te genereren en hoe deze te beheren is buiten de scope van dit document. Een Mini Howto over dit onderwerp is te vinden op <ulink url="http://www.gnupg.org/documentation/howtos.en.html"
>https://www.gnupg.org/documentation/howtos.en.html</ulink
>. De websites van de meeste &Linux; distributies bevatten ook instructies over hoe GPG in die distributie te gebruiken. </para>
</sect3>

<sect3 id="details.formats.encrypted.keysettings"
><title
>Instellen van de sleutels in &kmymoney;</title>
<para
>Op de pagina van de instellingendialoog voor versleuteling, is een afrollijst waar u de sleutel die gebruikt moet worden voor versleuteling en ontcijfering kunt selecteren. Bovendien is daar een veld waar u de sleutel-id van een sleutel kunt invoeren die niet in het vak staat. U kunt ofwel de sleutel-id of het e-mailadres behorende bij deze sleutel gebruiken ofwel elke ander geldige GPG-sleutelidentificatie als de waarde voor dit veld. Wanneer u de sleutel-id invoert zal &kmymoney; zijn geldigheid controleren en een groen LED-pictogram in de dialoog tonen als een sleutel is gevonden. <caution
> <para
>Ga na dat u zowel de publieke als de private sleutel voor deze id hebt. Als u geen eigenaar bent van de private sleutel voor de ingevoerde id, dan zult u niet in staat zijn om het bestand opnieuw te openen. </para>
  </caution>
</para>
</sect3>

<sect3 id="details.formats.encrypted.recoverkey"
><title
>De herstelsleutel van &kmymoney;</title>
<para
>Ook op deze pagina van de instellingendialoog hebt u de keuze om aanvullende versleuteling met de herstelsleutel van &kmymoney; te selecteren. Deze optie is voor u beschikbaar als die sleutel is opgeslagen in uw <application
>GPG</application
>-sleutelring. Deze optie selecteren stelt u in staat uw gegevens te herstellen zelfs in het geval u uw eigen private sleutel hebt verloren. Dit is mogelijk omdat de gegevens niet alleen versleuteld zijn met uw eigen sleutel, maar ook met de herstelsleutel van &kmymoney;. Deze sleutel is alleen beschikbaar voor geselecteerde &kmymoney; ontwikkelaars (op het moment van schrijven alleen voor de auteur). Vanaf mei 2024 is de herstelsleutel ingesteld om op 7 januari 2025 te verlopen. </para>

<para
>Onder normale omstandigheden zult u uw bestand zoals gewoonlijk openen/opslaan/sluiten. In het abnormale geval van verlies van uw sleutel hebt u de kans om met een van de ontwikkelaars contact op te nemen die toegang hebben tot de herstelsleutel van &kmymoney; en te verzoeken te helpen bij het herstellen van uw gegevens. U kunt contact opnemen met de ontwikkelaars via een e-mail naar de e-maillijst van de ontwikkelaars van &kmymoney; op &devlist;. </para>

<para
>Om de herstelsleutel te verkrijgen, ga naar pagina <ulink url="https://kmymoney.org/recovery.html"
> De KMyMoney herstelsleutel</ulink
> van de website van &kmymoney;. Kopieer en sla het <quote
>PGP PUBLIC KEY BLOCK</quote
> (inclusief de regels <quote
>BEGIN</quote
> en <quote
>END</quote
> ) op in een tekstbestand en importeer het daarna met gpg. </para>

<para
>Bedenk dat de ontwikkelaar alleen kan helpen bij het herstellen van uw gegevensbestand als u het werkelijk versleutelt met de herstelsleutel, naast uw eigen sleutel. </para>
</sect3>
</sect2>

<sect2 id="details.formats.anonymous"
><title
>Anoniem bestand</title>
<para
>Dit formaat is niet bedoeld om gebruikt te worden voor normale opslag van gegevens. Het wordt ondersteund zodat in geval van een probleem, u het ontwikkelteam van &kmymoney; uw bestand kunt sturen zonder enige vertrouwelijke details in uw financiële gegevens vrij te geven. Het verandert bijvoorbeeld namen van instituut, rekening, begunstigde en categorie in tekenreeksen zoals "I000001" en "A000001"; het maakt vergelijkbare wijzigingen in alle gegevens zoals rekeningnummers, en wijzigt ook willekeurig hoeveelheden in transacties. </para>

<para
>Indien geïnstrueerd door de ontwikkelaars, gebruik het menu-item <guimenuitem
>Opslaan als...</guimenuitem
> om uw gegevens in een anoniem formaat op te slaan door <literal role="filter"
>Anonieme bestanden</literal
> als het filter te selecteren. Dit wijzigt ook de bestandsextensie naar <filename class="extension"
>.anon.xml</filename
>. </para>

<para
>Om te verifiëren dat uw probleem nog steeds bestaat, laad dit geanonimiseerde bestand en probeer uw probleem te dupliceren. Als het probleem nog steeds aanwezig is, stuur het bestand naar de e-maillijst van de ontwikkelaars op &devlist; voor verder onderzoek. As het probleem zich niet vertoont... welnu, ik wil nu niet aan dit scenario denken. </para>
</sect2>

<sect2
><title
>Locaties van gegevensbestanden</title>
<para
>Alle bovenstaande bestandstypen kunnen opgeslagen worden op een lokale vaste schijf, een verwijderbaar apparaat zoals een usb-stick of een netwerklocatie. Afhankelijk van uw besturingssysteem, kan een locatie op afstand het nodig hebben om gearrangeerd of aangekoppeld te worden voor gebruik. </para>

<note
><title
>Beperkingen op Windows</title>
  <para
>Op &Windows;, om een netwerk of bestandslocatie op afstand te gebruiken, die gekoppelde locatie moet gekoppeld zijn aan een apparaatletter. </para>
</note>

</sect2>
</sect1>

<sect1 id="details.formats.backup"
><title
>Reservekopie</title>
<para
>We zullen hier geen poging doen om u te overtuigen dat het maken van reservekopieën van uw gegevens een extreem goed idee is; hopelijk bent u er al van overtuigd. Deze sectie beschrijft drie manieren om dat te doen en u kunt er een, twee of zelfs alle drie ervan gebruiken. Merk op dat dit gaat over een reservekopie van uw gegevensbestand maken; als u een SQL-backend gebruikt om uw gegevens op te slaan, zie de documentatie voor dat databasesysteem voor instructies over het maken van reservekopieën. </para>

<sect2
><title
>Locatie van reservekopiebestand</title>
<para
>Als u een reservekopie van uw gegevens nodig hebt om een bepaald aspect van uw financiën op een eerder punt in de tijd te bevestigen of om een eerdere status, zoals het ongedaan maken van een grote hoeveelheid geïmporteerde gegevens naar de verkeerde rekening, dan doet het er niet toe of de reservekopie lokaal of elders opgeslagen is, zoals op een aangesloten netwerkapparaat. Als u echter een reservekopie nodig hebt om verloren gegevens te herstellen als uw schijfapparaat faalde, bijvoorbeeld, dan is het essentieel dat de reservekopie <emphasis
>niet</emphasis
> op hetzelfde apparaat als uw primaire gegevensbestand is. In het geval van een grotere ramp, zoals een brand in uw huis, dan zou u een reservekopie opgeslagen in een brandkast of op een fysiek andere locatie moeten hebben. Please keep this in mind as you establish your backup strategy. </para>
</sect2>

<sect2
><title
>Automatisch opslaan</title>
<para
>&kmymoney; heeft de mogelijkheid om automatisch een kopie van uw gegevensbestand op geregelde intervals op te slaan. Het kan dat ook doen bij het sluiten van het programma, als de gegevens zijn gewijzigd. Dit gedrag kan geconfigureerd worden in de <link linkend="details.settings.general.global"
>configuratiedialoog van &kmymoney;, Algemene sectie, tabblad Globaal</link
>. </para>
</sect2>

<sect2
><title
>Bestand kopiëren</title>
<para
>Tenzij u SQL-opslag gebruikt, kunnen uw gegevens gecomprimeerd zijn en het kan versleuteld zijn, maar het is bewaard in een regulier bestand. Wanneer u uw gegevens met het menu-item <menuchoice
><guimenu
>Bestand</guimenu
><guimenuitem
>Opslaan</guimenuitem
></menuchoice
> opslaat, schrijft het al uw gegevens naar een bestand en vervangt de vorige versie. De meest rechtstreekse manier van een reservekopie maken van uw gegevens is door een kopie van dat bestand te maken. Een enkele kopie kan zelfs dezelfde bestandsnaam hebben als het in een andere map dan uw originele bestand gaat, maar als u meerdere kopieën gaat houden, dan maakt het zin om een versie van de huidige datum en tijd in elke bestandsnaam te hebben. U kunt deze op een netwerkapparaat opslaan of op een USB-opslagapparaat of zelfs op een optisch apparaat. Het primaire nadeel van deze methode is dat u alle reservekopieën moet volgen, maar het levert de meeste flexibiliteit. </para>
</sect2>

<sect2
><title
>Commando voor reservekopie</title>
<para
>Om zaken een beetje gemakkelijker te maken kunt u het menu-item <menuchoice
> <guimenu
>Bestand</guimenu
> <guimenuitem
>Reservekopie</guimenuitem
> </menuchoice
> selecteren. </para>

<screenshot>
  <screeninfo
>reservekopiebestand</screeninfo>
  <mediaobject>
    <imageobject>
      <imagedata fileref="file-backup.png" format="PNG"/>
    </imageobject>
    <textobject>
      <phrase
>reservekopiebestand</phrase>
    </textobject>
  </mediaobject>
</screenshot>

<para
>Wanneer u klikt op <guibutton
>OK</guibutton
> zal &kmymoney; een kopie van uw gegevensbestand aanmaken, met de datum (geformatteerd als JJJJ-MM-DD) achtergevoegd aan de naam. Merk op dat dit betekent dat slechts één reservekopie per dag aangemaakt kan worden door deze methode. Als u al een reservekopie op dezelfde dag hebt gemaakt, zal &kmymoney; vragen of u de vorige reservekopie wilt overschrijven of annuleren. </para>

<para
>&kmymoney; zal dit bestand opslaan in de map gespecificeerd in het veld <guilabel
>Aankoppelpunt</guilabel
>. U kunt ofwel handmatig het volledige pad naar de map typen of klikken op <guibutton
>Kiezen...</guibutton
> en er naar navigeren om de bestandenbrowser te gebruiken. De map kan op een lokaal opslagapparaat zijn of het kan een netwerkmap zijn. </para>

<para
>Als de gespecificeerde map in werkelijkheid een aankoppelpunt voor een opslagapparaat is, die niet altijd is aangekoppeld, dan kunt u het keuzevakje <guilabel
>Deze map aankoppelen alvorens een reservekopie te maken</guilabel
> activeren. Gebruik dit niet voor een regulier netwerkbestandsshare die altijd is aangekoppeld. </para>
</sect2>
</sect1>
</chapter>
